Business Continuity And The Pandemic Threat

Auteur: Robert A. Clark

Met dit boek trekt de auteur, Robert A. Clark, de aandacht op een belangrijk issue dat zich bevindt op de grens tussen BCM en Risicomanagement, maar wat traditioneel wordt toegeschreven aan BCM, namelijk de pandemische bedreiging. Deze bedreiging is relevant omdat statistisch deze zich gemiddeld om de 30 jaar manifesteerde de laatste 300 jaar.

Het boek is opgedeeld in twee delen: ‘Part I: Understanding the Threat’ en ‘Part II: Preparing for the Inevitable’

Deel I vertelt uitgebreid over micro-organismen, wat een pandemie eigenlijk is, gevaren van ziektekiemen in de handen van criminelen en terroristen, een korte geschiedenis van de belangrijkste gekende pandemieën, en het gevaar van ziekenhuisbacteriën (antimicrobial resistance of AMR). In twee aparte hoofdstukken gaat hij dieper in op de gevallen van SARS en de Spaanse Griep van 1918-1919 die doorheen het hele boek verder terugkomen als de klassiekers. Hij besluit deel I met een vergelijking tussen de twee gevallen die toch uitersten zijn: de Spaanse Griep met 50.000.000 sterfgevallen en SARS met een goede 1000 doden en ‘slechts’ 8000 besmettingen, wereldwijd.

Deel II gaat over de aanpak rond pandemieën. Hij vertrekt van twee standpunten: voorbereiding en respons. Daarover vertelt hij wat kan gedaan worden op wereld-, nationaal-, organisatie- en individueel niveau. Wat belangrijk is in deel II is volgens mij de aandacht die hij geeft aan de belangrijke punten voor een pandemieplan. Hij doet dit echter verhalend, zonder een concreet pandemieplan of template te geven. Dat maakt hij echter goed door in de appendices te verwijzen naar een website waar een template te vinden is: www.bcm-consultancy.com/pandemicthreat. Daarbij blijft het echter niet. Hij beschrijft ook wat je ermee moet doen als er geen pandemie is: oefenen en valideren. Daarbij geeft hij een overzicht van een aantal types van oefeningen, die gaan van zeer simpel tot zeer complex en uitgebreid.

Een beperkt deel van de aandacht van de beschouwingen van de karakteristieken van een pandemieplan gaan naar supply chain.

Ondertussen werd opgemerkt dat de template niet meer bereikbaar is op de website. Een voorbeeld van een pandemieplan vindt u echter op deze website: ‘http://www.emannuel.eu/uncategorized/pandemieplan/ ‘

Risico-identificatiebenadering

Auteur: Manu Steens

Deze methode, sluit aan bij de COSO-ERM-aanpak als het gaat om centraal stellen van de doelstellingen van de onderneming en het entiteitsbreed identificeren van zowel statische als dynamische risico’s.

De structuur is een matrix die wordt vorm gegeven door enerzijds de doelstellingen (Strategische en operationele doelstellingen) en anderzijds mogelijke interne en externe factoren, de quick scan.

Deze matrix-aanpak bevordert de volledigheid van de risico-identificatie en geeft een structuur voor de ordening van de risico’s.

Meer bepaald ziet de risicomatrix er uit zoals hieronder weergegeven:

volgnr Aspecten Quick Scan bevindingen Risico’s: incident, kans, schadeoorzaak en schadegevolg vermelden
Strategische doelstellingen SD1 SD2
Operationele doelstellingen OD1-1 OD1-2 OD2-1 OD2-2
1 Procesmanagement
2 Belanghebbendenmanagement
3 Monitoring
4 Organisatiestructuur
5 Human Resources Management
6 Organisatiecultuur
7 Informatie en communicatie
8 Financieel management
9 Facilitymanagement
10 Informatie en communicatietechnologie
11 Externe factoren

Door deze matrix in te vullen beantwoordt de CRO drie essentiële vragen:

  1. Welke doelstellingen van de entiteit zijn onderwerp voor onderzoek?
  2. Welke onderdelen / aspecten van de organisatie zijn onderwerp voor onderzoek?
  3. In welke risico’s wordt nader inzicht gewenst?

In een eerste stap wordt aan de hand van een quick scan globaal nagegaan aan welke potentiële risico’s de entiteit bloot staat.

Als tweede stap zal de CRO op systematische wijze moeten nagaan welke van de in de quick scan onderkende risicoprobleemvelden in zijn bedrijf voorkomen en welke een nader onderzoek vergen. Daarvoor moet hij de desbetreffende interne en externe deskundigen en het management team bevragen.

Het uitwerken van een quick scan kan doorgaans door een bevraging te doen bij de deskundigen, wat zij globaal zien als realistische risico’s ivm de aspecten van de leidraad. Dit kan verder aangevuld worden met een deskresearch waarbij gebruik gemaakt wordt van jaarverslag, audit rapporten, risico-inventarissen van arbeidsveiligheid, brandpreventieplannen, continuïteitsplannen, incidentenregistraties, schadehistoriek inclusief registratie van bijna schaden.

Nadien wordt de matrix “gewogen” tav de quick scan in stap 2, waarbij duidelijk gekozen moet worden welke risico’s vat hebben op welke strategische en operationele doelstellingen. In periodieke interviews met het management team wordt dan gevraagd welke risico’s zij zien, hoe deze risico’s de organisatie beïnvloeden en wat er wordt gedaan om deze te beheersen. Een insteek van bestaande beheersmaatregelen kan eerder reeds opgenomen worden in de quick scan.